Маған жақсы мұғалім бәрінен де артық, өйткені мұғалім мектептің жүрегі!
Республикалық апталық газеті

Біз де бала болѓанбыз!..


3 сентября 2010, 21:02 | 1 892 просмотра



Балалыќ шаќ адам µміріндегі ќайталанбас бал дєурен. Балабаќша, мектеп алѓашќы пєк сезім... ешќашан ±мытылмайды. Кез келген адам балѓын балалыќ кезін саѓынып, оныњ ќайтып оралуын тілері де хаќ.  Ж±ртшылыќты µрелі µнері ћєм єуезді єндерімен баурап ж‰рген єншілер де кезінде таќта алдында т±рып, кемінде бір рет «жаман баѓаны» алѓаны аныќ. Басќа адамдар секілді µнер иелері де б±л жайтты есіне алѓанда, езулеріне еріксіз к‰лкі ‰йірілетінін жасырмайды. Сонымен, олар сєби кезінде ќандай еді?.. Б‰гінгі кейіпкерлерімізді б±рыныраќта т‰сірілген фото-суреттерімен жариялап, олардыњ балалыќ шаѓы жайында бізге айтќан естелік-єњгімелерін назарларыњызѓа ±сынуды жµн кµрдік.

Роза РЫМБАЕВА: Мектепте ‰здік оќыдым – Есімді білгеннен бері єн айтып, азды-кµпті адамдардыњ кµзінше µнерімді кµрсетіп келемін. Біраќ «мен єншімін» деп сабаќты еш-

ќашан ќалдырѓаным жоќ. Мектеп ќабырѓасында т‰рлі шараларѓа белсене араласып, оќуда ‰здік атану – бала кездегі басты маќсатым еді. Ќ±дайѓа ш‰кір, ол арман-м±ратыма жеттім. Сабаќты беске оќыдым. Єсіресе, ќазаќ єдебиеті мен денешыныќтыру пєндеріне ыќыласым ерекше болатын. Реті келгенде айта кетейін, меніњ алѓаш сауатымды ашып, осы µнерге деген ќызыѓушылыѓымды туѓызѓан – алѓашќы ±стазым Ќамаш Исалы апай. Сол ‰шін м±ѓаліміме шексіз ризамын. Бала кездегі ±мытылмас оќиѓалар жетіп-артылады ѓой. Ќ±рбы-ќ±рдастарыммен бірге ауылдыњ єдемі жерлеріне барып, г‰л теретініміз есімде ќалыпты. Ќызѓалдаќтарды кµп ќылып жинаѓаннан кейін мектептегі апайларымызѓа тарту етеміз. Біле берсењіз, оныњ µзінде ‰лкен тєрбиелік мєн жатыр. Біздіњ заманныњ балалары м‰лдем басќа еді ѓой. Ќазіргі жеткіншектермен салыстырсаќ, арасы жер мен кµктей...

Маќпал Ж‡НІСОВА: ‡йдегі кеселерді сындырѓаным бар – Ќай адам болмасын, бала кезінде кµптеген шым-шытырыќ оќиѓаларѓа тап болады. Шыны керек, олардыњ т‰гелдей дерлік барлыѓы есінде ќалмайтыны аныќ. Дегенмен, ешќашан ±мытылмайтын оќыс оќиѓалар да бар. Мєселен, ќыздардыњ кµбісі кішкентайында «хозяйка» болып ойнауѓа шебер ѓой. Олардыњ арасында, єрине, мен де бармын. Наќты неше жасымда болѓаны есімде жоќ, єйтеуір, бір к‰ні єке-шешемнен сол ‰шін «таяќ жегенмін». Ата-анам єдеттегідей ж±мысќа кеткен, ‰йде жоќ. Содан кµрші ќыздармен бірігіп, аулада ойнайтын болдыќ. Єрќайсысы ќолда бар «алтындарын» єкеліп, ортаѓа ќойып жатыр. Менде анау айтќандай б±йым да жоќ. Єрі-бері ќарап ќоямын, єлгі ќ±рбыларымныњ заттары кµздіњ жауын алады. Ж±тынып т±р. Содан намысќа тырысып, ‰йге ќарай ќайта ж‰гірдім. Ќонаќ бµлмеге кірсем, кµзіме бірден шкафтыњ жоѓарѓы бµлігінде т±рѓан кеселер оттай басылды. Ќолыма іліккенін алдым да, ќыздармен ‰й ойнауѓа лезде кірісіп кеттім. «‡й болѓан соњ, ыдыс-аяќ сылдырламай т±рмайды» демекші, ойдан ќ±растырѓан «ас ‰йімізде» де анау-мынау шынылардыњ барлыѓын ќираттыќ. Балалыќ ќой... Ќызыќтыњ бєрі шешем ж±мыстан келгеннен кейін басталды. Анам «ќонаќ келгенде ќоярмын» деп, бізге ±статпайтын ою-µрнекке толы кеселерініњ сыныќтарын кµргенде, маѓан наѓыз ойынныњ «кµкесін» кµрсетті ѓой. Сєл есейгеннен кейін білгенімдей, жањаѓы ыдыс-аяќтардыњ дені ќаладан арнайы тапсырыспен єкелініпті. Ал олардыњ ќ±ны бµлек єњгіме... Дегенмен, кµп ±замай кезекті «концертімізді» кешірді ѓой (к‰ліп).

Ќайрат Н¦РТАС: «Баќыт деген сеніњ бала к‰ндеріњ...» – ¤згелерге ќараѓанда, балалыќ шаѓымда орын алѓан оќиѓалар єлі к‰нге дейін кµз алдымда т±р. Кейбіреулердіњ «ќандай болѓанымды ±мытып ќалдым» деп, жауаптан ќашып жататын кездері болады ѓой. Мен ондай ќылыќтан єзірге аманмын. ¤йткені ол кезењдердіњ µткеніне кµп бола ќойѓан жоќ, балдєуренді кеше ѓана басымнан кешірген сияќтымын... Єкемніњ ж±мыс орныныњ жиі ауысуына байланысты бірнеше мектептіњ табалдырыѓын тоздырѓаным бар. Сондыќтан бірге оќыѓан сыныптастарѓа кенде емеспін деп айтќым келеді. Дегенмен, шєкірттік кезењімніњ кµп бµлігі Алматыдаѓы М.Маќатаев атындаѓы №140 мектеп-гимназияда µтті. Сабаќты «ќатырдым» дей алмаймын. Орташа оќыдыќ ќой... Есесіне, бастауыш сыныпта оќып ж‰ргенде-аќ мектептіњ атынан т‰рлі сазды сайыстарѓа ќатысып, ж‰лделі орындарды иелендім. Сµйтіп, ±шќан ±ямыздыњ мерейін ќолдан келгенше µсіруге тырыстыќ. М±ѓалімдерім де соны елеп-ескеріп, «семіз тµрт» ќоятын болды. Біраќ, расын айтсам, анда-санда еркелік жасап, анамды мектепке «ќонаќ» ќылатынмын. Тєртіп б±затыным, одан ќалса, ±л балалар болып сабаќтан ќашатынымыз бар дегендей... Єйтсе де, білім ордасында жас єнші атанып, кµп концерттерді «Баќыт деген сеніњ бала к‰ндеріњ» деп басталатын єнмен ашатынмын. Ќызыќ... Ќазірде «мектепке ќайта кел» десе, ойланбай келісетін едім. Наѓыз алањсыз шаќтар ѓой, шіркін...

Мєдина СЄДУАЌАСОВА: ‡йірмелерімнен ата-анам ‰рейленетін – ‡йдіњ ‰лкені болѓанмен, ата-анама ќазірдіњ µзінде еркелеуден жалыќпаймын. ¤йткені, бала кезімде айтќанымныњ барлыѓын орындап, ќалаѓанымды алып беретін еді. Меніњ б‰лдіршін шаѓымда ќатыспаѓан ‰йірмем кемде-кем. Ќателеспесем, мектеп ќабырѓасында ж‰ріп-аќ, 20-ѓа жуыќ ‰йірмеге бардым-ау деймін. Єлбетте, барлыѓы бір уаќытта емес. Мєселен, єрќайсысына 3-4 айдан артыќ бармайтынмын. ¤зіммен жасты балалар ќайда ќатысса, мен де лезде соѓан ауысып кетеді екенмін. Шамасы ќызыќ кµріп, бір ‰йірмеде т±раќтамаѓан болуым керек... Бірде каратэмен айналысамын деп, ќаладан кимоно алѓызѓаннан кейін ол ‰йірмеге ќызыѓушылыѓымныњ басылып ќалѓаны бар. Таѓы бір жылдары ±лдардыњ барлыѓы «космонавт боламыз» деп, армандаѓаны есіњізде болар. Мен де ќалыс ќалмай, ата-анама «Енді ѓарышкер болып жаќын арада космосќа ±шамын» деп, 12 жасымда оларды к‰лкіге ќарќ ќылѓаным есімнен кетпейді. Б±л еркелігімді ќызыќ кµрген ата-анам «Б‰гін кім боласыњ?..» деп к‰н сайын єзілдейтін болды.

Ќараќат ЄБІЛДИНА: Балалыќ кезім «Лялямныњ» ќасында µтті  – Мен кµпбалалы отбасында µскен ќызбын. Анам Ќаламќас пен єкем Т‰лкібай – µмірге сегіз бала єкелген ардаќты жандар. Жан±ямызда менен бµлек 4 ќыз бен ‰ш ±л бар. Сµзсіз, ертеректе єке-шешелердіњ кµбісі ќыздарѓа ќараѓанда, ер балаларѓа ерекше кµзќараспен ќарады ѓой. Біздіњ ‰йде де солай болатын. Аѓаларымызды барынша ќ±рметтеп, єкеміздей кµретінбіз. Алтыншы сыныпты бітіргеннен кейін ќалаѓа барып, білім алѓым келді. Сµйтіп Алматыдаѓы К‰лєш Байсейітова атындаѓы музыка мектебіне байќау арќылы оќуѓа т‰сіп, Ќымбат есімді ‰лкен єпкемніњ ќолында µстім. Онда єлі баламын ѓой, туѓан апамды «ляля» деп атап, ќатты еркелейтін едім. «Лялям» кµптеген кµркем єдебиеттерді кітапханадан єкеліп беріп, апта сайын єрќайсысыныњ мазм±нын с±райтын. Бір ќызыѓы, тапсырмасын жан-жаќты орындап болѓаннан кейін жерге газетті тµсеп жіберіп, єн айтады екенмін. Содан кітапты оќытќызѓан апам да, «концерт» берген мен де µзара мєз болысып, кешкі асќа отыратынбыз. Б‰гінде сол есіме т‰ссе, езуіме еріксіз к‰лкі ‰йіріледі (к‰ліп алды).

Автор:
Дайындаѓан: Айбек Тасќали