Маған жақсы мұғалім бәрінен де артық, өйткені мұғалім мектептің жүрегі!
Республикалық апталық газеті

Автокөлікте қауіпсіздік сақтаңыз


8 ноября 2018, 10:48 | 1 025 просмотров



Адамзат үздіксіз даму үстінде. Осы дамудың ішінде, әсіресе күнделікті қолданып жүрген әртүрлі көліктер санаты өте жоғары деңгейде дамуда. Біз ойланбастан күн сайын сан мыңдаған механизмдер мен машиналарды жұмысымызды жеңілдету үшін пайдаланамыз. Дегенмен, мұндай жайлылықтың адамға өте қымбатқа түсіп жатқанында естен шығармаған жөн.

Бұл дегеніміз, кез келген көлік құралы өз тасасына айтарлықтай қауіп жасырып тұрады. Ол мейлі автомобиль болсын, ұшақ, трамвай тіпті эскалатор болсын, айта берсек өте көп.

Осы аталған көліктерді қолдану барысында, адам байқаусызда қауіппен бетпе-бет келетіні жасырын емес. Ондай қауіптің бірі – өрт. Кез келген автотраспорт түрлеріне белгілі бір деңгейде өртке қарсы қағидалар қарастырылған. Статистикалық ақпараттарға сүйенер болсақ, 2018 жылы Ақсу ауданы  аумағында 6 көліктегі өрт тіркеліп, 1 760 000 мың теңге көлемінде материалдық шығын келтірілген. Көліктегі өрт көп жағдайда көлік құралдарын пайдалану ережелерін сақтамағанда және дұрыс пайдаланбау болса, келесі бір себептері, қасақана өртеу мен оттықты дұрыс қолданбау болып табылып отыр. Қасақана өртеу дегеніміз байқаусызда болуы мүмкін, негізінен көп жағдайда өрттің орын алуы адами фактордың кесірінен болады.

Жанармай жүретін жүйелер мен агрегаттардың дұрыс жұмыс жасамауы өрт қауіпін ұлғайта түседі, мұндай жағдайда көлік иесіне өзінен басқа ешкім көмек бере алмайды. Автомобиль толығымен дұрыс жағдайда болуы керек, егер де бұған күмәніңіз болса, жұмыс сапасына кепілдік бере алатын, сертификатталған автосервистерге барғаныңыз жөн. Сіз мұнымен біліктілігі жоқ жерден көмек алғаннан гөрі әлде қайда үнемдейсіз.

Көлік өртке оранған жағдайда, оны алғашқы минуттарында сөндіріп, ауыздықтауға болады, мұндай жағдайда өрт сөндіргіш құралының болмауы көліктің түгел жанып кетуіне себеп болады. Орта есеппен алғанда, жеңіл көліктің жануы 10-15 минутқа ғана созылады, ал өрт сөндіру қызметі қала бойынша кептелісті санамағанда қарапайым арифметикалық қағидамен -10 минутта келеді.Сонымен қатар өрт сөндіру құралы болған кездің өзінде, оны қолдана білмеу де қайғылы жағдайларға әкеліп жатады. Өрт сөндіру құралын қалай пайдалану керектігі туралы нұсқаулықтығы оқып, үйрену үшін 10 минут жеткілікті және мұны тәжірибе жүзінде іске асырып көріңіз (өрт сөндіргіш құралын іске қоспаңыз).

Тәжірибе көрсеткендей, өрттің орын алуына көбіне адамдардың өздері себеп болып жатады. Өрт сөндіру құралдырының нұсқаулықтары мен пайдалану жолдарын жоққа шығармаңыздар, себебі ол сіздің қауіпсіздігіңіз үшін жасалған. Есте сақтаңыздар, егер сіз нұсқаулықтар мен ережені сақтамасаңыздар, сізге бірде бір құрал көмектесе алмайды.

Өрт болған жағдайда не істеу керек: Егер өрт бола қалса дереу көлікті жол жиегіне тоқтату керек. Өртті күртеше немесе басқа да құралдармен сөндіріп әуре болмаңыз, ол әрекетіңіз тек босқа уақыт жоғалту ғана. Оның үстіне өзіңізде жарақат алуыңыз әбден мүмкін. Өрт сөндіру құралынан басқа кез келген іс-әрекеттің септігі тимейді. Егер өрт автомобиль капотының астынғы жағынан шықса, оны еппен ағаштың немесе басақа да темір құралдардың көмегімен жанынан ашу керек.  Дегенмен байқау керек, себебі өрт шарпу қауіпі де жоқ емес. Көліктің астыңғы жағына төгілген жанармайды тек өрт сөндіру құралының көмегімен ғана сөндіру керек. Өрт сөндіргіш құралын өрттің қатты белең алған жағына қарай  бағыттаған жөн. Отты брезентпен жауып, құм, сазбен лақтырып немесе сумен сөндіруге де болады. Тағы есте сақтайтын жағдай, егер сіз майға немесе жанармайға шыланған киммен жүрген болсаңыз, өртті сөндіруге қатыспағаныңыз абзал.

Гараждар мен автотұрақ жайларында не істемеу керек: жарығы бар жанармай багы, карбюратор немесе қосулы тұрған электрмен қамтамасыз ету жүйелерін тұраққа қалдырмау; дәнекерленбеген және оралмаған электр сымдарын; автомобилді бояу жұмыстарын және мөлшерден артық жанармай құю немесе құрылғлар орнату жұмыстарын жүргізбеу; тез тұтанатын сұйықтықтармен көлік бөлшектерін тазалмау; оттықты пайдалану арқылы жөндеу жұмыстарын жүргізбеу.

 

Автор:
Н.Жақсыбаев, азаматтық қорғау майоры. Ақсу ауданының ТЖБ бастығы.