Маған жақсы мұғалім бәрінен де артық, өйткені мұғалім мектептің жүрегі!
Республикалық апталық газеті

А.Низарийниң «Мәһзун-Гүлниса» дастани


24 мая 2019, 08:57 | 100 просмотров


Дәрис мавзуси: А.Низарийниң «Мәһзун-Гүлниса» дастани

Дәрис мәхсити: Әсәрниң мәзмуни вә униңдики образлар һәққидә чүшәнчә бериш                                                                                                   

                      Өз алдиға ишләшкә, әркин пикир қилишқа, икки нәрсини селиштурушқа,уларға      

                       баһа беришкә үгитиш

                       Қийинчилиқларға бәрдашлиқ беришкә тәрбийиләш. Ана жутқа болған муһәббитини

                              күчәйтиш

Пайдилиниди-

ған усуллар:        соал-жавап, баянлаш, оқуш,  «Вақит тизмиси», «Икки қисимлиқ күндилик»   

Көрнәкликләр:   жәдвәлләр, рәңлик карточкилар, слайдлар

Дәрис түри:        арилаш

                        Дәрисниң бериши:

а) уюштуруш пәйти. Саламлишиш, оқуғучиларни түгәлләш, психологиялик тренинг өткүзүш

ә)йеңи дәрисниң мәхситини ениқлитиш вә өй ишини сораш

Мәһзун,Гүлниса сөзлириниң барлиқ һәриплиригә адәмниң яхши хисләтлирини ейтқузуш

 1-4 кичә санаш арқилиқ  топларға бөлүниду.Топ башчиси  тайм кипер, хәтчисини сайлайду

Ә.Наваий:»Бир кишиниң көңлини сундурған адәм, у дүшмән билән баравәр» дегән. Шуниң үчүн бирлишип, бир-биримизни рәнжитмәй ишләймиз. Топниң қәсәмядини қобул қилиду.

Өй тапшурмиси. А.Низарийниң «Пәрһат-Ширин», «Ләйли-Мәжнун» дастанлири

Соаллар йезилған карточкилар тарқитилип бериду

  • карточка, һәр топқа иккидин берилиду

«Пәрһат-Ширин» дастани бойичә

1-к.«Пәрһат-Ширин» дастанида  Пәрһат кимниң оғли?

2-к. Пәрһатниң өсүши вә он яш вақтидики қабилийәтлири һәққидә ейтип бериңлар

3-к. Пәрһат немишкә Әрмәнстандики хәлиққә ярдәмләшти? У өз мәхситигә йәттиму?

4-к. «Пәрһат –Ширин» дастаниниң ғайиси немидин ибарәт вә у  әсәрдин биз қандақ үлгә алимиз?

       «Ләйли-Мәжнун» дастани бойичә

1-к. «Ләйли-Мәжнун» дастанида Мәжнун кимниң балиси?

2-к. Мәжнун чөл-баяванда  ким билән учришиду вә у балиға қандақ ярдәм қилмақчи болиду?

3-к. Ләйли билән Мәжнунниң мунасивитигә тохтилиң

4-к. Әсәрниң пажиәлик йери вә униңға силәрниң көзқаришиңлар қандақ?

Жаваплири тахтиға илинған баһалаш вариғиға қоюлиду. Топлар сигналлиқ карточкилар бойичә бир-бирини баһалайду

б) йеңи мавзу. А.Низарийниң  «Мәһзун-Гүлниса» дастани

Дастанниң қисқартилған нусхиси  оқуғучиларға тарқитилиду

Мәнтиқий пауза қоюп оқуп чиқиду

Әсәрниң мәзмуни бойичә топлар бир-биригә соаллар қойиду

«Вақит  тизмиси» усули бойичә әсәр вақиәлирини пәйдин-пәй орунлаштуриду.

Тахтида топлар жаваплирини оқуйду.

Сәгәкләндүрүш пәйти. (1,5 минут)

Венн диаграммиси (үчлүк)

«Пәрһат-Ширин», «Ләйли-Мәжнун, « Мәһзун-Гүлниса» әсәрлирини  тәһлил қилиду.(Топлар баһалайду)

    Адәм өз һаятиға жавапкәрчилик билән қарап, униңдин ваз кәчмәслик керәк. Бүгүнки күндә барлиқ қийинчилиқларниң йешими бар. Әсәрдики вақиә жирақ өтмүштә болған вә шу дәвирниң сири болуп қалсун.

       Дәптәрлиригә йеңи мавзуни вә униң  ғайисини  язиду 

       Қәһриманларға мижәзлимә бериду

4 қәһриманни таллап, уларға мижәзлимә  бериду (кластер арқилиқ)

Мәһзун-

Гүлниса-

Ғожа сәид-

Вәзир-

Һәрбир жаваптин кейин топлар бир-бирини баһалап туриду

«Икки қисимлиқ күндиликни» толтуриду. Әсәрниң тәсир қилған йәрлири вә униң сәвәплири йезилиду

Хуласиләш

Рефлексия. «Һава райи» усулини пайдилиниш

Баһалаш вариғи бойичә жаваплар һесаплинип, ғалип чиққан топ ениқлиниду.

Өй тапшурмиси: 223-233-бәтләр

Автор:
И.Н.Таирова Ұйғыр ауданы Шырын орта мектебі МДШО КММ ұйғыр тілі және әдебиеті пәндерінің мұғалімі