Маған жақсы мұғалім бәрінен де артық, өйткені мұғалім мектептің жүрегі!
Республикалық апталық газеті

«Тіл болашағы – балабақшадан басталады»


26 апреля 2012, 11:59 | 2 426 просмотров



Ертеңгіліктің мақсаты: Балалардың ана-тілі туралы түсініктерін қалыптастыру. Ана тілінде анық сөйлеуге, өз ойларын байланыстырып дұрыс, айтуға, өз ана тіліне деген сүйіспеншіліктерін арттыру. Елін, жерін, тілін, сүюге, хылқымызыдң салт-дәстүрін қадірлей білуге тәрбиелеу.

Ертеңгіліктің өтілу барысы: Бөлмеге балалар сары балапан болып киініп кіреді.

Тәрбиеші: Балалар ең алдымен ертеңгілігімізді бастамас бұрын сәлемдесіп алайық. Жылулық шеңберін құрып амандасып бір-бірімізге жылы лебіздер білдірейік. Қонақтармен амандасайық.

Жылулық шеңбері:

Балалар: Амансыңба алтын күн!

Амансыңба көк аспан!

Амансыңба қасиетті Жер анам!

Сәлеметсіңдерме достарым!

Жылуыма жылу қосқан

Міне менің қолым.

Сәлеметсіздерме қонақтар.

Тәрбиеші: Құрметті қонақтар, ата-аналар, бүгінгі «Тіл болашағы – балабақшадан басталады» атты ертеңгілігімізді бастауға рұқсат етіңіздер.

-Балалар айтыңдаршы, біздің Отанымыз, туған жеріміз қай жер екен?

-Біздің туған жерімізі, Отанымыз – Қазақстан.

-Біздің ұлтымыз кім?

-Қазақ.

-Біз қай тілде сөйлейміз?

-Қазақ тілінде.

-Біздің елімізді кім басқарады екен?

-Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев.

-Жарайсыңдар балалар.

Әр ұлттың ғасырлық тарихына байланыс-

ты рәміздері бар. Мемлекеттік рәміздерді атап берйікші.

Балалар: Гимн, Ту, Елтаңба.

Мемлекеттік Рәміздерді құрметтеу әрбір азаматтың міндеті.

Әйгерім: Рәміздерім елдігімнің белгісі,

Білу керек бала дағы ең кіші.

Рәміздерім Гимн, Ту, Елтаңба,

Рәміздерді жатқа білген жөн кісі.

Әлихан: Елтаңбасы елімнің,

Неткен әйбәт әдемі.

Тұнығындай көңілдің,

Ортада аспан әлемі.

Нұрдана:Айнымайды аспаннан,

Біздің тудың бояуы.

Оны халық қашанда,

Биікке іліп қояды.

Әлішер: Бақыт, бірлік күн талабы,

Тоқтамайды дүбір ән.

Мәңгі бақи шырқалады,

Республикам Әнұраны.

Балалар: Ай да біреу аспанда,

Күн де біреу аспанда.

Тұратұғын елжіреп,

Бәрімізде бір жүрек.

Балалар, қолымызды жүрегіміздің тұсына қойдық, енді Гимнді орындайық.

Тәрбиеші: Тіл ұлттың белгісі, халықтың мұрасы,

Тіл халықтың жаны, тұтастай болмысы.

Адамдық мұратқа жеткізетін, ана тіліміз бен ата-дәстүріміз.

Ал енді балалар, енді тілге байланысты жаттаған өлең, тақпақтарымызды айтайық.

Әйгерім: Ана тілі-асыл тілі бабамның,

Қуатымсың ақ сүтіндей анамның.

Сәби шақтан бесігіңде жыр тыңдап,

Туған тілді жаттап өскен баламын.

Шапағат: Ақылындай дананың,

Асылындай сананың.

Ана тілі арымыз,

Ақ сүтіндей ананың.

Ернұр: Ана тілі арың бұл,

Ұятың боп тұр бетте.

Өзге тілдің бәрін біл,

Өз тіліңді құрметте.

Нұрдана:Тілім барда мақтанам,

Тілім менің аппақ ән.

Бірлігімді бүгінгі.

Ана тілім сақтаған.

Қуаныш: Көңілді өскен баламыз,

Шырқатып әнге саламыз.

Тойымызға сән берер,

Ән де айта аламыз.

Ән: «Жаса Қазақ» бүлдіршіндердің орындауында.

Айжұлдыз: Ана тілім елдігім,

Ана тілім елдігім.

Ана тілім болмасы,

Бүтінделмес кеңдігім.

Ернұр: Туған тілім тірлігімнің айғағы,

Тілім барда айтылады сыр ойдағы.

Өссе тілім мен де бірге өсемін,

Өшсе тілім мен де бірге өшемін.

Еңлік: Әкемнің бар ана тілі,

Ақ сүті ол ананың.

Ана тілмен қанаттымын,

Ана тілмен данамын.

Ернұр: Ана тілім ырысым,

Ана тілім қылышым.

Ана тілсіз тарылар,

Кең дүние тынысым.

Әйгерім: Бала, бала, балдаймыз,

Балдай тәтті баламыз.

Бала болып ән салып,

Би де билей аламыз.

Қыздардың орындауында би. «Ертегілер елінде», «Көбелек» би».

Алпамыс: Ана тілін білмеген,

Ақылы жоқ желікбас.

Ана тілін сүймеген,

Халқын сүйіп жарытпас.

Нұрдана:Өшпейді еш уақытта,

Ата-баба аңсары.

Қазақ тілі бақытқа,

Жетелейді баршаны.

Әйгерім: Шабысындай тұлпардың арындаған,

Ана – тілмен жеткен ғой дарын маған.

Ана – тілі елімнің ары емес пе,

Ана – тілсіз дүние маған тұл емес пе?

Ернұр: Үйретем тіл заңдарын.

Сөзіме құлақ сал бәрің.

Менімен тез іске асар,

Ойға алған арманың.

Ән: «Ата мекен». Бүлдіршіндердің орындауында тамашалаңыздар.

Қымбат: Ана тілін ақтаңдар,

Ана тілін сақтаңдар.

Ана тілмен безеніп,

Ата берсін ақ таңдар.

Еңлік: Ерекше бір сән беріп кешке бүгін,

Келе жатыр жаңғырып өшкен үнім.

Ана тілім рухымды көтереді,

Ата мекен аңсаған ана – тілім.

Әйгерім: Мен оның күнін сүйем, түнін сүйем,

Ағынды өзен, асқар тау, гүлін сүйем.

Мен оның құдыретті үнін сүйем,

Мен оның қасиетті тілін сүйем.

Келесі тамашалайтындарыңыз балапандар биі. «Шөжелерім».

Шапағат:Айтатын жас кәріміз,

Аяулы жыр әніміз.

Аялайтын бәріміз,

Ана тілі арымыз.

1. Ән: «Ананың тілі». Бүлдіршіндер орындауында.

2. «Бауырсақ» ертегісіне қойылым.

Бауырсақ ертегісінде бұл дүниеде менен артық, менен қу дегендерге сабақ деген мақсатпен қойылымды қойып отырмыз.

3. Би: «Алға, қазақ жігіттері».

4. Ұлттық оркестрдің сүйемелдеуімен күй, «Айжан қыз».

Бишілеріміз: Нұрдана мен Әйгерім билейді.

Тәрбиеші: Ана тілі бәрін ойлар шежірем,

Тілсіз нені білдіре алам, не білем.

Тілім барда ғана мынау ғаламның,

Кілтін табар саналысы сезінем.

О адамдар, қадіріңе жетіңдер,

Ана тілді анаңдай сыйлап өтіңдер.

Елімізде бақ береке ырыс болсын,

Қызыл тілім қанжардай қылыш болсын, деп бүгінгі «Тіл болашағы – балабақшадан басталады» атты ертеңгілігіміз аяқталды. Келіп-көріп тамашалағандарыңызға көп-көп рахмет! Сау болыңыздар!

Н.БАЙСЕИІТОВА

Абай атындағы орта мектебі,

мектепке дейінгі шағын орталығының

тәрбиешісі

Ақсу ауданы

Проектное обучение на уроках истории

Перспективной для современной школы представляется проектная деятельность учащихся по овладению оперативными знаниями в процессе социализации. В двадцать первом веке объемы учебного материала, высокие требования к современному ученику и учителю подталкивают нас, учителей, к поиску инновационных форм деятельности, интерактивных форм деятельности, интерактивных методов, в том числе и применению проектов. Данный вид деятельности многофункционален в большей степени, чем другие.

Проекты удобны и тем, что они очень разнообразны по форме, содержанию, характеру, по количеству участников, по продолжительности исполнения.

Формы реализации проекта также различны: это печатная работа, статья, доклад на конференцию, стенгазета, альманах, творческий отчет.

Для создания проекта требуется владение большим объемом знаний и определенными умениями:

1.Интеллектуальными (умение работать с информацией, с текстом, вести поиск информации, делать выводы)

2.Творческими (умение генерировать идеи, умение находить множество вариантов решения проблемы, умения прогнозировать последствия того или иного явления)

3.Коммуникативными (умение вести дискуссию, слушать и слышать собеседника, отстаивать свою точку зрения, лаконично излагать мысли, находить компромисс..

Проект побуждает учащегося проявить интеллектуальные способности, нравственные и коммуникативные качества, продемонстрировать уровень владения знаниями и общеучебными умениями, целеполагание, способность к самообразованию и самоорганизации.

Проектной деятельности может предшествовать «мозговой штурм», в процессе которого обозначаются новые интересные проблемы для учащихся. В процессе проекта учащиеся синтезируют знания в ходе их поиска, интегрируют информацию смежных дисциплин, ищут более эффективные пути решения задач проекта, общаются друг с другом. Совместная деятельность реально демонстрирует широкие возможности сотрудничества, в ходе которого учащиеся ставят цели, определяют оптимальные средства их достижения, всесторонне проверяют компетентность личности.

Использование метода проектов ,в частности, на уроках истории, позволяет учащимся формировать объективную систему представлений о своих знаниях, возможностях и умениях их реализовывать. Учащиеся овладевают умением не только понимать цель своего обучения, но и самостоятельно ее ставить, определять конкретные задачи, программировать собственную деятельность, отбирать адекватные средства достижения цели, определять последовательность действий.

Необходимым этапом в работе над проектом является объективная оценка конечных и промежуточных результатов своих действий. Существенным в этом процессе является умение корректировать свои действия, то есть реконструировать эти действия таким образом, чтобы результат соответствовал предъявленным требованиям. С этой целью обязательно проведение рефлексии каждого этапа проектной деятельности.

Три основные функции учителя:

Первая и основная- создание условий для включения учащихся в самостоятельную познавательную творческую деятельность.

Вторая- стимулирование ситуации успеха для каждого ученика.

Третья- проведение вместе с учениками рефлексии деятельности процесса самоизменения.

Значительная часть проектной деятельности – собирание материалов, применение на практике добытых результатов, на которых ученики познают жизнь и учатся применять к ней свои знания. Лабораторией для проектного метода является вся окружающая жизнь, а учебным пособием- все окружающие предметы и явления, подлежащие изучению в связи с намеченным заданием. Навыки в работе , в том числе и учебные, приобретаются в самом процессе работы и тем быстрее и прочнее ,чем больше заинтересованы в достижении намеченной цели.

Проектное обучение базируется на самостоятельной активности учащихся, так как истинное обучение идет через деятельность. Учитель должен не столько учить, сколько подавать мысль, и не столько излагать, сколько наводить, не столько навязывать, сколько отвечать на призыв к руководству. Внимание учащихся все время держится напряженным, от них требуется постоянная активная работа, они должны сами намечать себе программу занятий и интенсивно выполнять ее для того, чтобы успешно проработав одно задание , приниматься за другое. Таким образом, использование проектной деятельности позволяет сблизить учебную работу с исследовательской.

В зависимости от того, какой вид деятельности заложен в структуру проекта: поисковая, творческая, ролевая, прикладная- можно выделить следующие типы проектов:

1. исследовательские проекты

2. творческие проекты

3. ролево-игровые проекты

4. информационные проекты

5. практико-ориентированные проекты

В зависимости от предметно-содержательной стороны проекта можно выделить монопроекты и межпредметные проекты.

Примеры тем проектов по истории: «Направления Великого Шелкового пути», «Великая Отечественная война», «Культура Казахстана в ХVІІІ веке» т.д.

Проектное обучение- залог развития личности учащихся.

Наталья БАЛАБОЙКО,

учитель истории сш №4

г.Талдыкорган.